titel

Wie het centrum zoekt van een dorp of stad, kijkt waar de kerk staat. Dat is geen toeval. In een tijd dat religie ons leven bepaalt, is de kerk het belangrijkste gebouw. Een plek van aanbidding en ontmoeting, letterlijk het middelpunt van de gemeenschap. Op een godshuis moet je zuinig zijn. Niet voor niets worden er ook maatregelen getroffen om een brand te kunnen bestrijden.

Sleutelfunctie

Hier ziet u een handbrandspuit uit 1690, die in de Grote of Sint Bavokerk in Haarlem geplaatst was. Een jonger exemplaar staat nog verborgen in het kerkgebouw zelf; naast andere blusmiddelen uit vroeger tijden. In de spelonken vind je tot op de dag van vandaag bakken met zand waarmee je vuur kan smoren en bluswaterbakken waarin via buizen regenwater wordt opgevangen. 

titel

Brandwachten op hun post

Tot 1914 waken twee brandwachten over de veiligheid van niet alleen de kerk, maar van de hele stad. Hun post is de toren van de kerk vanwaar ze 24 uur per dag, zeven dagen in de week in de gaten houden of ze ergens een rookpluim zien opstijgen. Zo ja, dan luiden zij de kerkklokken en branden ter oriëntatie voor de brandweer een fakkel of hangen een vlag op in de richting van het onheil. In de toren is de ruimte waar zij verbleven nog altijd herkenbaar, inclusief bedstee en keuken. Deze ruimte is gewoonlijk afgeschermd voor publiek. 
 

De grote hervormer

Ook de herkomst van de handbrandspuiten uit de kerk is interessant. Zij zijn gemaakt in de Amsterdamse fabriek van Jan van der Heijden (1637-1712). Deze in zijn tijd gerespecteerde kunstenaar, werktuigbouwkundige en uitvinder wordt alom erkend als de man die met zijn brandspuiten een einde maakte aan het tijdperk van de ‘menselijke emmer-kettingen’. Zijn creatie wordt pas verdrongen door de stoomspuit tweeëneenhalve eeuw later.
 

Moderne brandveiligheid

In 1971 wordt in de kerk het huidige sprinklersysteem aangelegd met maar liefst 900 sprinklerkoppen. Een krachtige pomp voedt de sprinklers met grondwater van 75 meter diep. Het systeem is gelukkig nooit gebruikt. Dat gezegd hebbend, meteen maar even afkloppen…!